Skip to main content

INLEIDING 

Een duurzame werkplek is een plek waar rekening wordt gehouden met het welzijn van de planeet, mensen en winst. Daarom kan je verwachten dat het de veiligheid, gezondheid en het welzijn van de werknemers waarborgt. 

Duurzame werkplekken en, in grote lijnen, de sector van de blue economy gaan op veel manieren hand in hand, aangezien er een groot aantal activiteiten plaatsvindt of afhankelijk is van het maritieme en kustmilieu. De blue economy omvat sectoren zoals kusttoerisme, zeevervoer, hernieuwbare energie, visserij en aquacultuur, en er zijn een aantal manieren waarop duurzaamheidsbeginselen kunnen worden ingebed in werkplekken in deze sectoren. 

De daden kunnen groot of klein zijn, maar heel vaak verhogen ook kleine acties de duurzaamheid.  

Het succes van een duurzame werkplek hangt sterk af van de mensen die er werken. Het is moeilijk om zo’n werkplek op te zetten zonder dat alle leden zich committeren aan de vastgestelde principes. Om dit te realiseren moeten dus zowel de medewerkers als de ondernemers zelf aan boord zijn. Om iedereen in staat te stellen dit te doen, zijn er wel enkele hulpmiddelen nodig. Denk aan hulpmiddelen zoals onderwijs of training, of verschillende soorten apparatuur die mensen bewust maken van de principes van duurzaamheid en hen middelen bieden om verantwoordelijk te handelen en duurzame beslissingen te nemen in hun dagelijkse werk. 

Duurzame werkplekken zullen hieronder verder worden onderzocht en ook zullen er voorbeelden  worden gegeven van haalbare praktijken om duurzaamheid en het bewustzijn onder jouw personeel te vergroten. 

Je kunt gerelateerde informatie ook vinden door vertrouwd te raken met verschillende Bite Sizes binnen het Blue-C aanbod, zoals groene praktijken voor jouw initiatief en bijscholing van jouw personeel. 

De belangrijkste doelstellingen van deze BIte Size zijn: 

  1. Het vergroten van het bewustzijn over duurzame werkplekken 
  2. Leren hoe je kunt bijdragen aan een duurzamere werkplek voor jou, jouw medewerkers/collega’s en jouw ecosysteem 
  3. Strategieën leren om een leider van verandering te worden en anderen in jouw ecosysteem op te leiden

THEORETISCHE INHOUD

De wereld is veranderd, en dat geldt ook voor de prioriteiten van het bedrijfsleven. 

Voorheen waren de prioriteiten bij het runnen van een bedrijf vooral gericht op geld, macht en prestige. De Millennials hebben een nieuw perspectief in het bedrijfsleven gebracht: in plaats van de ‘oude’ waarden, werken ze liever voor een zaak waar ze in geloven. 

Ook het concept van werken is veranderd. Tegenwoordig brengt een aanzienlijk aantal mensen meer tijd door op het werk dan thuis of elders, en het is zeker prettiger om die tijd door te brengen in een duurzame en aangename omgeving. Een werkplek waar verantwoord werken de norm is, is waarschijnlijk minder stressvol dan werkplekken, waarvan het enige doel is om winst te maken.  

Bovendien zijn de duurzaamheidsprincipes gebaseerd op het concept van de blue economy, dat volgens de Wereldbank stelt dat “duurzaam gebruik van oceaanbronnen voor economische groei, verbeterde bestaansmiddelen en banen met behoud van de gezondheid van oceaanecosystemen”. Door duurzame praktijken en beginselen toe te passen, kunnen werkplekken in de sectoren van de blue economy bijdragen aan het behoud en het verantwoorde gebruik van maritieme hulpbronnen, het sociale welzijn verbeteren en economische voordelen op lange termijn bevorderen. 

Niet iedereen denkt echter dat een duurzame werkplek economisch succesvol kan zijn. Veel mensen verwachten nog steeds dat bedrijven er alleen zijn om winst te maken. Dit soort denken betekent bijvoorbeeld minimumlonen voor werknemers of gebruik van open kantoorruimtes. Met andere woorden, dingen die de kosten zouden minimaliseren en het welzijn van werknemers zouden weggooien. De economische snaar is misschien vooral zwaar voor starters of voor micro-ondernemers, maar wees geduldig met de kleine praktijken die op de lange termijn een enorme impact hebben. 

Het gaat dus om het balanceren van de behoeften van het bedrijf, de werknemers, de gemeenschap en die van onze planeet. 

Voordelen van duurzame werkplekken 

Tegenwoordig zijn steeds meer ondernemingen en kleine bedrijven zich bewust geworden van de voordelen van verantwoordelijk handelen en kunnen ze de mogelijke positieve langetermijnimpact en zelfs winstgevendheid zien. Meer daarover lees je op Een positieve impact creëren. 

De integratie van duurzaamheidsbeginselen in de werkplekken van de blue economy is van het grootste belang, omdat het bijdraagt tot het waarborgen van de gezondheid en veerkracht van kust- en maritieme ecosystemen en gemeenschappen die er ook voor de komende generaties van afhankelijk zijn. 

Succesvolle bedrijven zijn vooruitstrevend en de toekomstige bedrijven zullen degenen zijn die prioriteit geven aan duurzaamheid op de werkplek, dus er is geen beter moment dan nu om jouw werkplekken en bedrijfspraktijken opnieuw te evalueren en jouw onderneming naar een duurzamere toekomst te sturen. 

Duurzame werkplekken met bewust personeel zullen de impact op het milieu verminderen, de bedrijfsresultaten verbeteren door de kosten te verlagen en helpen bij het inhuren van capabel personeel in de nabije toekomst. 

Maar als dat uitdagend voelt, kun je klein beginnen. Het veranderen van verlichting om minder elektriciteit te verbruiken of het heroverwegen van de grootte van maaltijdporties, kan bijvoorbeeld leiden tot besparingen en het vergroten van de duurzaamheid. Het plaatsen van planten rond jouw werkruimte zal niet alleen het kantoor mooier maken, maar het kan ook de sfeer verbeteren en zelfs de luchtverontreinigende stoffen binnenshuis verminderen. 

Dit zijn voorbeelden van kleine dingen die jou (en je collega’s / werknemers) gelukkiger kunnen maken en fungeren als een stimulans om meer toegewijd te zijn. Onnodig te zeggen dat een duurzaam en verantwoord gerunde werkplek hoogstwaarschijnlijk leidt tot een verhoogde productiviteit en misschien zelfs ziektes onder werknemers vermindert.  

Als je je wilt verdiepen in de duurzaamheid van jouw bedrijf, kun je de eenvoudige duurzaamheidstest  van Technopolis doen. In ieder geval krijg je een aantal handige tips en stof tot nadenken door verder te lezen.  

Uitdagingen bij het verduurzamen van jouw werkomgeving 

We hopen dat we je inmiddels hebben overtuigd van de voordelen van het runnen van of het bijdragen aan een duurzame werkplek. Niettemin zal de verbetering enige moeite kosten, omdat het gaat om het aanpakken van verschillende uitdagingen. 

De belangrijkste bronnen van milieueffecten in kantoorruimtes hebben bijvoorbeeld betrekking op beheer, communicatie, inkoop, energie en water, recycling en sortering, schoonmaak, reizen of voedsel. 

Maar over het algemeen kun je op je weg naar een duurzamere werkomgeving vooral te maken krijgen met een gebrek aan bewustzijn en betrokkenheid. Er kan ook weerstand optreden tegen verandering. Een ondernemer kan bovendien te maken krijgen met enkele financiële beperkingen als gevolg van extra kosten of beperkte toegang tot verschillende middelen. In afgelegen gebieden kan een gebrek aan ontoereikende infrastructuur voor diensten zoals hernieuwbare energie of recyclingfaciliteiten een probleem worden dat jouw pogingen belemmert. 

Veel van de voorkomende uitdagingen kunnen worden aangepakt door samen te werken met collega-ondernemers en leden van de gemeenschap. Co-work, co-design en co-creatie met je community kunnen inderdaad helpen om uitdagingen te overwinnen (meer over samenwerking is te vinden op het kennisgebied “Jouw ecosysteem”). Het bundelen van middelen en expertise kan zelfs voordelen opleveren voor een ieder. 

Bovendien is actieve communicatie cruciaal als je je hele werkgemeenschap wilt betrekken bij duurzame ontwikkeling. Wat verder goed is om toe te voegen is dat in de huidige digitaliserende wereld waar informatie snel reist, een onderneming waarschijnlijk winst zal behalen door op een duurzame en verantwoorde manier te werken, vooral als het goed communiceert en op de markt wordt gebracht. 

Social media kanalen zijn zeer effectieve en kostenefficiënte manieren om informatie te verspreiden en potentiële klanten en betrokken medewerkers te bereiken. Een duurzaam bewuste werknemer, koper of reiziger zal zeer waarschijnlijk op zoek gaan naar een organisatie of bedrijf dat op verantwoorde wijze geproduceerde producten verkoopt of diensten aanbiedt. Vooral bewuste reizigers nemen steeds meer toe. Het gebruik van digitale kanalen is om vele redenen een vaardigheid die de moeite waard is om te verwerven, en je kunt er meer over leren binnen ons kennisgebied “Digitale marketing & het gebruik van sociale media voor marketingdoeleinden”. 

Je kunt jouw digitale duurzaamheidscommunicatie testen dankzij de Self-assessment tool for digital sustainability communication van de Hogeschool van Lapland. Dit kan je een goede start geven. 

Tien manieren om duurzaamheid op je werkplek te vergroten 

Er zijn een aantal manieren, sommige gemakkelijker dan andere, om de duurzaamheid in een onderneming te vergroten. Hier introduceren we er slechts 10, maar we moedigen je aan om verder onderzoek te doen en de meest geschikte strategieën voor jouw initiatief/rol op de werkplek te vinden: 

  1. Leid jezelf op en verhoog waar mogelijk het duurzaamheidsbewustzijn bij je medewerkers  
  2. Besteed aandacht aan het gebruik van inputs en hulpbronnen (bijv. voedselverspilling). Overweeg circulaire opties waar mogelijk. 
  3. Stap over op hernieuwbare energie en gebruik spaarlampen. 
  4. Gebruik lokaal eten en lokale diensten – laat de lokale gemeenschap met je mee groeien! 
  5. Controleer de duurzaamheid van de leveranciers. 
  6. Ontwikkel een duurzaam inkoopbeleid (bijv. voedsel, textiel, chemicaliën enz.) en zorg ervoor dat jouw personeel zich daar ook van bewust is. 
  7. Verminder het waterverbruik (liter/minuut) 
  8. Ga digitaal en print minder 
  9. Vergroot het duurzaamheidsbewustzijn bij jouw klanten en/of bezoekers: 
  10. Je kunt een eenvoudig duurzaamheidsinformatiepakket ontwikkelen dat bijvoorbeeld vertelt over energiebesparing (bijvoorbeeld het uitschakelen van verlichting of elektrische apparaten wanneer deze niet in gebruik zijn), het recyclen van afval, hoe je het openbaar vervoer kunt bereiken, lokale voedselleveranciers enzovoort. 
  11. Vertel over de gevoelige aard van het gebied en adviseer hoe ze daar moeten handelen. Je kunt er ook voor zorgen dat er voldoende afvalbakken in de buurt zijn en ervoor zorgen dat ze goed geplaatst zijn. 
  12. Vraag een duurzaamheidscertificering aan voor jouw (toekomstige) onderneming. Zie ons inspirerende voorbeeld met betrekking tot certificeringen en labels voor duurzaamheid. 

Meer informatie vind je in de aanvullende bronnen aan het einde van deze sectie. 

Tips om het bewustzijn van jezelf en jouw collega’s/werknemers te vergroten 

Ongeacht de grootte van het bedrijf waarvoor je werkt, is het essentieel om de steun en het enthousiasme van het personeel te krijgen voor een om de duurzaamheidsdoelstellingen van het bedrijf te kunnen realiseren. 

Maar… Hoe vergroten we het bewustzijn onder het personeel? 

Er zijn veel manieren waarop je met collega’s of werknemers kunt communiceren om naar de gestelde doelen toe te werken. Sommigen manieren zijn vrij eenvoudig uit te voeren, terwijl sommige een beetje meer inspanning en innovativiteit vereisen. 

Hier hebben we enkele strategieën opgesomd die je kunt overwegen, maar we moedigen je ook aan om zelf verder te verkennen en te gaan voor die strategieën die meer geschikt zijn voor jouw huidige situatie. Houd er ook rekening mee dat duurzaamheid een inspanning op lange termijn is, dus je kunt beginnen met kleinere stappen en in de toekomst naar grotere doelen te werken! 

  1. Gebruik de innovativiteit van het personeel om verschillende manieren te vinden om duurzamer te handelen, bijvoorbeeld door duurzaamheidsrondleidingen te bieden om kritieke of potentiële items/activiteiten te herkennen. Dit zal de betrokkenheid van het bedrijf vergroten. 
  2. Vergeet niet om de duurzaamheidsprioriteiten en -doelen van jouw onderneming te communiceren met collega’s/personeel. Je kunt zelfs een poster aan de muur hangen om dit samen te vatten. 
  3. Leid jezelf op en geef anderen om je heen toegang tot beschikbare trainingen over duurzaamheidsprincipes, bijvoorbeeld in de vorm van digitale open badges. Bekijk onze Case Study over Microcredentials om de competentie in duurzaam toerisme te vergroten, omdat het je een inspirerend voorbeeld biedt dat ook in andere sectoren van de blue economy kan worden toegepast. 
  4. Deel informatie over het verbruik van voedsel, elektriciteit of het gebruik van water met anderen om hen bewust te maken van de impact van hun duurzaamheidsacties.  
  5. Deel een lijst van jouw duurzame leveranciers met het personeel om een verantwoorde inkoop van benodigde artikelen te garanderen. 
  6. Zorger, indien van toepassing, voor dat het keukenpersoneel en de koper in staat zijn om de aankoop van voedselvoorraden en menu’s voor maaltijden zorgvuldig en van tevoren te plannen om te voorkomen dat het gekochte voedsel over datum gaat en om voedselverspilling in het algemeen te verminderen. Je kunt meer informatie vinden door kennis te maken met onze casestudy over Voedselverspilling verminderen om duurzaamheid in het toerisme te vergroten. 
  7. Als je de eigenaar bent, kun je overwegen een maandelijkse of tweejaarlijkse beloning te implementeren voor werknemers die duurzaamheid in hun werk beheersen of met een nieuw idee komen om bedrijfspraktijken te verbeteren. 

Meer informatie vind je in de aanvullende bronnen aan het einde van deze sectie.


SECTOR INFO 

Tourisme & Horeca

Het hebben van een duurzame werkplek in de toerisme- en horecasector is een continu proces. Zowel de ondernemer als het personeel moeten zich inzetten voor constante verbetering. Ze moeten ook bereid zijn om nieuwe praktijken aan te passen naarmate de technologie voortdurend evolueert. 

Toch zijn groene praktijken tegenwoordig belangrijk als een ondernemer in de toerisme- en horecasector ook in de toekomst succesvol wil zijn. Men moet de trends en ontwikkelingen bijhouden, omdat met name de nieuwe generatie behoorlijk kieskeurig kan zijn met hun keuzes. 

Vrije Tijd & Sport

Duurzame werkplekken in de vrije tijd en sport kunnen een grote impact hebben op een verscheidenheid aan activiteiten, vooral omdat de sector zijn gemeenschappen gemakkelijk kan betrekken door middel van verschillende educatieve initiatieven en gezamenlijke activiteiten voor kinderen en jongeren (waarom niet ook anderen) om het milieubewustzijn te bevorderen. 

Duurzame werkplekken in deze sector kunnen onder andere voordelen bieden voor milieubehoud, het welzijn van werknemers en de inclusie van lokale gemeenschappen.

Energie

Het hebben van duurzame werkplekken in de energiesector zal bijdragen aan de ontwikkeling van hernieuwbare maritieme energiebronnen. Deze energiebronnen, zoals offshore windparken, getijdenenergie of golfenergie, bevinden zich vaak in kwetsbare gebieden. Zo zullen duurzame praktijken op de werkplek bij de bouw en exploitatie van faciliteiten ervoor zorgen dat de verstoring van het milieu tot een minimum wordt beperkt.

Visserij

Visserij en aquacultuur zijn sectoren die een cruciale rol spelen in de gezondheid van maritieme hulpbronnen, dus duurzame praktijken op deze werkplekken zijn van groot belang. 

In deze sectoren is het van essentieel belang om verantwoorde visserijpraktijken toe te passen, bijvoorbeeld door de vastgestelde vangstquota toe te passen en schadelijke visserijmethoden te voorkomen. In de aquacultuur moet bijzondere aandacht worden besteed aan de winning van diervoeders en afvalbeheer.

Transport & Havenactiviteiten

Transport en havens als behoren tot een sector die uitstoot produceert en veel energie verbruikt. Toch heeft deze sector veel kunnen doen om duurzamere werkplekken te creëren. De omvang van de sector vereist echter meestal langdurige processen en veel werk om de duurzaamheid ervan te verbeteren. 

In veel gevallen kan samenwerking tussen havens, transportbedrijven, havenexploitanten, rederijen en andere belanghebbenden leiden tot verschillende concrete verbeteringen, zoals vermindering van emissies, efficiëntere afvalwaterzuivering en verwerking van afval, of vermindering van het energieverbruik, allemaal het verminderen van de ecologische voetafdruk. Ook het gebruik van nieuwe technologie heeft zijn effecten gehad. 

Als je geïnteresseerd bent in dit onderwerp, kun je vertrouwd raken met de inspanningen die de haven van Turku heeft geleverd op weg naar duurzamere activiteiten in het artikel in het Aboard Magazine (Aanvullende bronnen). 

De transportsector is een goede sector om duurzaamheidsprestaties te meten. Op internet is eenvoudig houvast te vinden hoe bedrijven en organisaties hun prestaties kunnen meten, bijvoorbeeld door gebruik te maken van key performance indicators (KPI’s). Raadpleeg de aanvullende bronnen voor meer informatie.


VOORBEELDEN & CASE STUDIES 

      • Microcredentials to enhance skills in tourism 
      • Sustainable Travel Finland 
      • Reducing food waste to increase sustainability in tourism 
      • Microcredentials to enhance skills in tourism 
      • Sustainable Travel Finland 
      • Reducing food waste 
      • Principles of sustainable tourism 
      • Certifications and labels for sustainability 
      • Recycle your cooking oil 
      • Northwest Regional Skills Forum 
      • Donegal Local Enterprise Office [LEO] 
      • Changemakers 
      • Grow Remote 
      • Fáilte Ireland 
      • Donegal ETB 
      • BIM – Bord Iascaigh Mhara 
      • Yachting Malta 
      • AX HOTELS 
      • BLUENET

    AANVULLENDE BRONNEN 

    Video’s

    Games 

    Websites